Çîroka Kawayê Hesinkar

Demeke pir dirêj berî ku împaratoriyan dîroka xwe binivîsin, zordarekî bi navê Dehaq li ser axa di navbera Çiyayên Zagrosê û deşta bilind a Farisî de desthilatdar bû. Du marên reş ji milên wî derketin; cezayek ji bo hovîtiya wî. Her sibehê wan du cinawiran mejiyê du xortan dixwest. Bi hezar salan zevî bêdeng bûn, dergûş vala man û agirê hesinkariyê yê gundan vemirî. Li vir, di hesinkariyeke tijî tozê û dûr ji qesra Dehaq de, çîroka me dest pê dike.

Kawa ne şervan bû. Ew hesinkarek bû ku cotar çêdikir, firax sererast dikirin û amûrên sade yên ku debara gundê wî dabîn dikirin çêdikir. Lê cerdevanên Dehaq yek bi yek şazdeh kurên wî birin. Dema ku hatin kurê wî yê heftdehemîn bibin, Kawa red kir. Wî pêşbendê xwe yê çermîn li ser serê çakûça xwe bilind kir, bi komirê hesinkariyê reng kir û bi pirsekê ber bi sûkê ve meşiya ku dengê wê ji her boriyeke şerî dûrtir çû: Em ê heta kengê îtaetê bikin?

Ew pêşbenda çermîn bû «Derfêşê Kawayî», yanî Ala Kawayî, û veguherî sembola berxwedana gel ku bi sedsalan piştî jiyana Kawa jî bilind ma. Di lîstinê de her beş qonaxek ji wê efsaneyê dişopîne: hişyarkirina gundan, vekirina rêyan, ketina cerdevanan û di dawiyê de şikestina textî. Awayê Çîrokê hemû çîrokê pêşkêş dike; Qada Berxwedanê û Pêşbaziya Serkirdeyan jî dihêlin ku hûn şerên herî dijwar bi awayê xwe ji nû ve bijîn.

Di cîhana Kurdî û Îranî de, ketina Dehaq her sal di 21ê Adarê de, di Newrozê yanî roja nû de, tê bibîranîn. Civak li ser çiyayan agir pê dixin da ku agirên ku Kawa ji bo nîşandana destpêka serhildanê pêxistibûn bi bîr bînin. Me ev lîstik çêkir, ji ber ku çîrokeke ku sê hezar salan dom kiriye hêjayî vegotineke nûjen e ku malbat dikarin bi hev re bilîzin; bi awayekî ku rêzê ji mîrateya gelêrî û nirxên temaşevanên xwe re digire.